Björk będzie jedną z najważniejszych artystek pierwszej edycji Wędrującego Festiwalu w Bielsku-Białej. Islandzka artystka przygotowała autorską wystawę „Echolalia”, składającą się z trzech audiowizualnych instalacji rozmieszczonych w różnych częściach miasta. W programie wydarzenia znalazły się także premierowe projekty Rafała Ryterskiego, Hani i Kuby Derej oraz polskich i zagranicznych twórców związanych ze sztukami performatywnymi.
Wędrujący Festiwal po raz pierwszy w Bielsku-Białej
Wędrujący Festiwal to nowy międzynarodowy festiwal sztuk interdyscyplinarnych, który każdego roku będzie odbywał się w innym mieście posiadającym tytuł Polskiej Stolicy Kultury. Pierwszym gospodarzem wydarzenia będzie Bielsko-Biała.
Autorem koncepcji festiwalu jest Krystian Lada – polski reżyser operowy, dramaturg i librecista związany z międzynarodową sceną operową. Jednym z najważniejszych założeń projektu jest wędrowanie rozumiane na kilku poziomach – pomiędzy miastami, dziedzinami sztuki, przestrzeniami miejskimi oraz środowiskami artystycznymi.
W programie spotkają się muzyka, teatr, taniec, performance, sztuki wizualne i architektura. Organizatorzy chcą jednocześnie wykorzystywać miejsca, które na co dzień nie są kojarzone z prezentowaniem sztuki.
Björk pokaże w Polsce autorską wystawę „Echolalia”
Jednym z najmocniejszych punktów programu będzie „Echolalia” Björk. Tytuł nawiązuje do zjawiska powtarzania zasłyszanych dźwięków, słów i fraz. W interpretacji artystki echolalia staje się punktem wyjścia do opowieści o dialogu, pamięci, wspólnocie, naturze i przemianie.
Na wystawę złożą się trzy instalacje audiowizualne: „Przodkini (Ancestress)”, „Zasmucona ziemia (Sorrowful Soil)” oraz „Rozkwit wrażliwości (Nerve Bloom)”.
Ostatnia z nich będzie premierową realizacją przygotowaną we współpracy z Natalią Kleszczewską. Projekt połączy muzykę, malarstwo i ruchomy obraz, tworząc opowieść poświęconą przemianie oraz wyobraźni.
Wystawa Björk zostanie rozproszona po mieście
„Echolalia” nie będzie tradycyjną wystawą zamkniętą w jednej galerii. Każda z trzech instalacji zostanie zaprezentowana w innej przestrzeni Bielska-Białej.
Publiczność będzie mogła oglądać poszczególne części w dowolnej kolejności. W ten sposób każdy uczestnik stworzy własną trasę i własną interpretację wystawy, jednocześnie odkrywając kolejne fragmenty miasta.
Takie rozwiązanie bezpośrednio wpisuje się w ideę Wędrującego Festiwalu. Przemieszczanie się pomiędzy pracami Björk ma stać się częścią samego doświadczenia artystycznego.
Muzyka nad zboczem Dębowca
W programie znalazł się również projekt „Panta rhei. Wszystko płynie” Rafała Ryterskiego, inspirowany powieścią „Bieguni” Olgi Tokarczuk oraz heraklitejską koncepcją nieustannej zmiany.
Wykonawcą utworu będzie Bielska Orkiestra Dęta, ale publiczność nie będzie słuchała kompozycji w tradycyjnej sali koncertowej. Uczestnicy będą przemieszczać się ponad zboczem Dębowca, dzięki czemu odbiór muzyki będzie zmieniał się w zależności od miejsca, kierunku i momentu podróży.
Każdy słuchacz będzie więc mógł doświadczyć nieco innej wersji tej samej kompozycji.
Parking domu handlowego Klimczok zmieni się w przestrzeń sztuki
Nietypową lokalizację otrzyma również projekt „Tu byliśmy / Tu byłyśmy”. Performatywna instalacja powstanie na parkingu przy domu handlowym Klimczok.
W projekcie spotkają się rzeźby norweskiej artystki Siri Skjerve, choreografia Alicji Czyczel, Pawła Sakowicza i Wojciecha Grudzińskiego oraz muzyka wykonywana na żywo przez artystów z Podbeskidzia pod kierownictwem Macieja Szymonowicza.
Wykorzystane zostaną również tradycyjne instrumenty regionu, m.in. trąbity, dudy i gajdy. Całość ma stworzyć dialog pomiędzy lokalnym dziedzictwem a współczesnymi formami artystycznymi.
Dziesięć godzin muzyki i snu w dawnej hali bankowej
Jednym z najbardziej nietypowych wydarzeń pierwszej edycji będzie „Bank snów” przygotowany przez Hanię Derej, Kubę Dereja i Kingę Kościak.
Dawna hala bankowa Banku Gospodarstwa Krajowego w Bielsku-Białej na dwie noce zostanie zamieniona w przestrzeń wspólnego snu. Wydarzenie potrwa aż dziesięć godzin – od 22:00 do 8:00.
Hania i Kuba Derej wykonają nieprzerwaną kompozycję przygotowaną specjalnie na tę okazję. Zamiast klasycznej widowni w przestrzeni pojawią się łóżka, poduszki i pościel. Uczestnicy sami zdecydują, czy chcą aktywnie słuchać muzyki, czy zasnąć w jej trakcie.
Elementem projektu będzie również możliwość zapisywania i interpretowania snów przy wsparciu Kingi Kościak.
Bielsko-Biała pierwszą Polską Stolicą Kultury
Wędrujący Festiwal jest częścią programu Polskie Stolice Kultury 2026-2028. Tytuł otrzymały kolejno Bielsko-Biała, Katowice i Kołobrzeg, co oznacza, że zgodnie z nomadyczną ideą projektu festiwal będzie zmieniał gospodarza.
Organizatorzy zapowiadają, że przedstawiony program jest dopiero początkiem i w kolejnych tygodniach ujawnione zostaną następne wydarzenia.
Wstęp na wszystkie wydarzenia Wędrującego Festiwalu będzie bezpłatny. Ze względu na ograniczoną liczbę miejsc na część wydarzeń konieczne będzie jednak pobranie bezpłatnych wejściówek. Pierwsza pula zostanie udostępniona 28 sierpnia o godz. 12:00.